EVLİLİK SEBEBİYLE İŞ SÖZLEŞMESİNİN FESHİ HALİNDE KIDEM TAZMİNATI

KIDEM TAZMİNATI NEDİR?

Kıdem tazminatı iş sözleşmesinin işçi tarafından haklı ve geçerli bir nedenle yahut işveren tarafından haksız ve geçerli olmayan bir nedenle feshi halinde işçiye her çalıştığı yıl karşılığı bir maaş olarak ödenen ve 1475 Sayılı kanun ile düzenlenen işçilik alacağıdır.

İŞÇİ OLARAK ÇALIŞAN KADIN EVLİLİK SEBEBİYLE İŞ SÖZLEŞMESİNİ FESHEDERSE KIDEM TAZMİNATINA HAK KAZANIR MI?

Bu sorunun cevabı evettir. Zira İş Kanunu uyarınca yeni evlenmiş kadına iş sözleşmesini evlilik sebebiyle feshetmesi halinde kıdem tazminatına hükmedileceği açıkça düzenlenmiştir.

1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesine göre, "Kadının evlendiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kendi arzusu ile iş sözleşmesini sona erdirmesi” halinde kıdem tazminatına hak kazanacağı açıkça düzenlenmiştir. Ancak evlilik kendi başına bir fesih sebebi değildir. Evlilik sebebiyle işten ayrılarak kıdem tazminatına hak kazanabilmek için belli şartların gerçekleşmesi gerekir.

EVLİLİK SEBEBİYLE İŞ SÖZLEŞMESİNİN FESHİ HALİNDE KIDEM TAZMİNATINA HAK KAZANABİLMENİN ŞARTLARI NELERDİR?

Evlilik resmi olarak yapılmış olmalıdır. Birlikte yaşama, imam nikahı kıyma veya düğün yapılmış olması hallerinde evlilik sebebiyle işten ayrılarak kıdem tazminatına hak kazanılamaz.

Feshin resmi evlilik tarihinden itibaren 1 yıl içinde yapılmış olması gerekmektedir. Bu sürenin evlilik tarihinden başlayacağı kanunda açıkça belirtilmiştir. Buradaki 1 yıllık süre hak düşürücü süredir. Dolayısıyla resmi evlilik tarihinden itibaren 1 yıl geçtikten sonra kadın evlilik birliğini sebep göstererek iş sözleşmesini feshedip kıdem tazminatını talep edemez. Geçerli ve haklı sebeplerle iş akdinin feshi ise her zaman yapılabilir.

İş sözleşmesinin başka geçerli bir nedene dayanmaksızın doğrudan evlilik sebebiyle yapılmış olması gerekmektedir. Burada işçinin fesih için başkaca geçerli ve haklı sebeplerinin varlığı yok sayılmamakla birlikte fesih sebebi kadının evliliğine dayandırılmıştır. Dolayısıyla evlilik tek başına fesih sebebi olduğundan başkaca bir geçerli ve haklı sebebin fesih bildiriminde sunulması aranmaz. Burada kadın işçi kendi isteğiyle evlenmesini sebep göstererek iş akdini feshedecektir. Fesih sebebi yazılı olarak bildirilmiş ise açık olarak fesih dilekçesinde evlilik sebebiyle feshin yapıldığının yazılması iyi olacaktır. Yazılı olarak yapılmayan fesihlerde evlilik tarihi, fotoğraflar ve tanık beyanları ile de bu durumun ispat edilmesi mümkündür.

Evlilik sebebiyle iş akdinin feshi yalnızca kadınlara verilmiş bir haktır. Bu hak kanundan kaynaklanır ve erkek işçilerin evlilik sebebiyle iş akdini feshetmeleri tek başına haklı ve geçerli bir fesih olmamakla kıdem tazminatına doğrudan hak kazandırmaz.

EVLİLİK SEBEBİYLE İŞ SÖZLEŞMESİNİ FESHEDEN KADIN İŞÇİ KIDEM TAZMİNATI İLE İHBAR TAZMİNATINI DA TALEP EDEBİLİR Mİ?

Evlilik sebebiyle iş sözleşmesini fesheden kadın işçi kıdem tazminatı ve diğer işçilik alacaklarına ilişkin dava açabilir. Ancak ihbar tazminatı mahiyeti gereği iş sözleşmesini fesheden tarafça talep edilemeyeceğinden evlilik sebebiyle iş sözleşmesini fesheden işçi tarafından kıdem tazminatı ve diğer işçilik alacakları ile birlikte talep edilemez. Aksine iş sözleşmesi feshedilen işverenin işçiye karşı ihbar tazminatı talep etmesi yahut işçinin ihbar sürelerinde çalışmasının talep edilmesi mümkündür.

EVLİLİK SEBEBİYLE İŞ AKDİNİN FESHİ HALİNDE KIDEM TAZMİNATI ÖDENMEYEN KADIN İŞÇİ DAVAYI NE ZAMAN AÇABİLİR?

Kadın işçi evlilik tarihinden itibaren 1 yıl içinde işverene evlilik sebebiyle iş akdini feshettiğini bildirmelidir. Buradaki süre fesih ihtarı içindir. Ancak kıdem tazminatı ödenmezse dava yolu ile talep edilmesi gerekecektir.

Kıdem tazminatı alacağının talebi iş akdinin feshi tarihinden başlamak üzere 5 yıl içinde dava edilebilir. Bu süre zamanaşımı süresidir. Dolayısıyla kadın işçi evlilik sebebiyle işten ayrılıp kıdem tazminatını talep eder ve işveren ödemezse işçi 5 yıl içinde kıdem tazminatını dava yolu ile talep edebilecektir. Burada dikkat edilmesi gereken husus, kıdem tazminatı talepli iş davalarında dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusunda bulunulmasıdır. Son değişiklikler ile arabuluculuk iş davalarında dava açılmadan önce başvurulan usuli bir zorunluluktur.

KADININ EVLİLİK SEBEBİYLE İŞ AKDİNİ FESHETMESİ SONRASINDA KIDEM TAZMİNATI KENDİSİNE ÖDENMEZSE DAVA NEREDE AÇILIR, YETKİLİ VE GÖREVLİ MAHKEME NERESİDİR?

Kıdem tazminatına ilişkin tüm taleplerde diğer işçilik alacaklarında olduğu gibi İş Mahkemeleri görevlidir. İş mahkemelerinin olmadığı yerlerde Asliye Hukuk Hakimi İş Mahkemesi sıfatıyla davaya bakacaktır. Dolayısıyla dava, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesinde açılabilecektir.

İşçilik alacaklarına ilişkin davalarda dava öncesinde zorunlu olan arabuluculuk başvurusu için de yine aynı yer Arabuluculuk Bürosu yetkilidir.

EVLİLİK SEBEBİYLE İŞ AKDİNİ FESHEDEN KADIN İŞÇİ BAŞKA BİR YERDE ÇALIŞABİLİR Mİ?

Evlilik birliğinden itibaren 1 yıl içinde iş akdini fesheden kadın işçi, iş sözleşmesini feshettikten sonra başka bir yerde çalışmaya başlayabilir. Bunun için bir yasal sınır bulunmamaktadır. Ancak yerleşik Yargıtay kararlarına göre evlilik sebebiyle iş akdinin feshi halinde aranan kriterlerden biri gerçek ve samimi bir evlilik yapılmış olmasıdır. Dolayısıyla yalnızca kıdem tazminatına hak kazanmak için yapılan boşanıp aynı kişiyle tekrar evlenmek gibi muvazaalı evliliklerde işveren bu durumu ispat ederse işçinin kıdem tazminatına ilişkin davası reddedilebilir. Tabii bu durum hayat şartlarında mümkün olduğundan işçinin söz konusu boşanma ve evliliğin samimi olduğunu ispatlaması gerekecektir.

Her olayın kendi içerisinde değerlendirilmesi önemlidir. Yukarıdaki bilgiler, genel bilgilendirme amaçlı olup hukuki tavsiye niteliğinde değildir. Hak kaybı yaşanmaması için avukat yardımından yararlanılmasını öneririz. İletişim bilgilerimize Anasayfadan ulaşabilirsiniz.