Adli Sicil Kaydı Nasıl Silinir? Sabıka Kaydının ve Arşiv Kaydının Silinmesi

Adli Sicil Kaydı Nedir?

Adli sicil kaydı, halk arasında "sabıka kaydı" olarak bilinen ve kişilerin kesinleşmiş ceza mahkemesi kararlarının kayıt altına alındığı resmi veri sistemidir. Adli sicil kayıtları, işe giriş süreçlerinden kamu görevine atamalara, güvenlik soruşturmalarından çeşitli resmi işlemlere kadar birçok alanda önem taşımaktadır. Ancak cezanın infaz edilmesinin ardından kişilerin topluma yeniden kazandırılması amacıyla belirli şartlar altında adli sicil kayıtlarının silinmesi veya arşive alınması mümkündür. Bu nedenle "adli sicil kaydı nasıl silinir?", "sabıkam ne zaman temizlenir?" ve "arşiv kaydı nasıl kaldırılır?" soruları uygulamada sıklıkla gündeme gelmektedir.

Adli Sicil Kaydı ile Arşiv Kaydı Arasındaki Fark Nedir?

Birçok kişi adli sicil kaydı ile arşiv kaydını aynı kavram olarak değerlendirmektedir. Oysa bu iki kayıt birbirinden farklıdır.

Adli sicil kaydı, devam eden ve belirli kurumlar tarafından görülebilen aktif kayıttır.

Arşiv kaydı ise adli sicil kaydından çıkarılmış ancak tamamen silinmemiş, belirli kamu kurumlarının erişimine açık olan kayıttır.

Dolayısıyla adli sicil kaydının silinmesi her zaman kaydın tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmez. Çoğu durumda kayıt arşive alınmaktadır.

Adli Sicil Kaydı Hangi Durumlarda Silinir?

5352 sayılı Adli Sicil Kanunu uyarınca aşağıdaki durumlarda adli sicil kaydı silinerek arşiv kaydına alınır:

• Cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması,

• Şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık nedeniyle mahkûmiyetin bütün sonuçlarıyla ortadan kalkması,

• Ceza zamanaşımının dolması,

• Genel af ilan edilmesi,

• Kişinin ölümü.

Bu hallerden birinin gerçekleşmesiyle birlikte kayıt doğrudan silinmeyip öncelikle arşiv kaydına aktarılır.

Adli Sicil Kaydı Kendiliğinden Silinir mi?

Evet. Cezanın infaz edilmesinin ardından gerekli bildirimlerin yapılması halinde kayıtlar çoğu zaman sistem tarafından kendiliğinden güncellenmektedir. Ancak uygulamada infaz bilgilerinin sisteme geç işlenmesi veya teknik nedenlerle kayıtların güncellenmemesi mümkündür. Bu gibi durumlarda ilgili kişi veya avukatı tarafından Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'ne başvuru yapılarak kaydın güncellenmesi talep edilebilir.

Arşiv Kaydı Nasıl Silinir?

Arşiv kayıtlarının tamamen silinmesi, adli sicil kayıtlarının silinmesine göre daha farklı şartlara tabidir.

Arşiv kayıtlarının silinebilmesi için;

• İlgili kişinin ölümü,

• Kaydın hukuka aykırı olduğunun tespiti,

• Kanunda öngörülen sürelerin dolması,

• Memnu hakların iadesi kararı alınması gereken durumlarda gerekli şartların gerçekleşmesi,

gibi koşulların bulunması gerekmektedir.

Her somut olayın özelliklerine göre değerlendirme yapılması gerektiğinden arşiv kaydının silinmesi sürecinde hukuki destek alınması önem taşımaktadır.

Adli Sicil Kaydının Silinmesi İçin Nereye Başvurulur?

Adli sicil kayıtlarının düzeltilmesi, silinmesi veya arşiv kaydının incelenmesine ilişkin başvurular;

Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'ne yapılmaktadır.

Başvurular;

• E-Devlet üzerinden,

• Cumhuriyet Başsavcılıkları aracılığıyla,

• Doğrudan Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'ne dilekçe gönderilerek,

gerçekleştirilebilir.

Başvuru sırasında kimlik bilgileri ile birlikte talebin dayanağını gösteren belgelerin sunulması faydalı olacaktır.

Memnu Hakların İadesi Nedir?

Bazı mahkûmiyetler nedeniyle kişiler seçme-seçilme hakkı, kamu görevlisi olabilme veya belirli meslekleri icra etme gibi haklarını kaybedebilmektedir. Bu durumda belirli şartların oluşması halinde mahkemeden "yasaklanmış hakların geri verilmesi" yani memnu hakların iadesi kararı alınması mümkündür.

Mahkeme tarafından verilen bu karar, bazı arşiv kayıtlarının silinmesi veya hukuki sonuçlarının ortadan kaldırılması açısından önem taşımaktadır.

Adli Sicil Kaydının Silinmesi Davası Açılabilir mi?

Adli sicil kayıtlarının silinmesine ilişkin işlemler çoğu zaman idari başvuru yoluyla çözülebilmektedir. Ancak talebin reddedilmesi veya kayıtların hukuka aykırı şekilde sistemde tutulmaya devam edilmesi halinde idari ve yargısal başvuru yollarının değerlendirilmesi mümkündür. Bu nedenle başvurunun reddedildiği durumlarda bir ceza hukuku avukatından destek alınması hak kayıplarının önüne geçecektir.

Sonuç

Adli sicil kaydı ve arşiv kaydı, bireylerin sosyal ve mesleki yaşamlarını doğrudan etkileyen önemli kayıt sistemleridir. Cezanın infaz edilmesi her zaman kaydın tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmemektedir. Kayıtların silinmesi, arşive alınması veya arşiv kayıtlarının tamamen kaldırılması için kanunda öngörülen şartların gerçekleşmesi gerekmektedir. Adli sicil kaydınızın veya arşiv kaydınızın silinmesi konusunda hukuki destek almak, sürecin hızlı ve doğru şekilde yürütülmesini sağlayacaktır.

Her olayın kendi içerisinde değerlendirilmesi önemlidir. Yukarıdaki bilgiler, genel bilgilendirme amaçlı olup hukuki tavsiye niteliğinde değildir. Hak kaybı yaşanmaması için avukat yardımından yararlanılmasını öneririz. İletişim bilgilerimize Anasayfadan ulaşabilirsiniz.